Άγαλμα της θεάς Αθηνάς από λευκό μάρμαρο, ύψους δύο μέτρων, ανακαλύφθηκε στο Δυτικό Θέατρο της Λαοδίκειας

Λεπτομέρεια από το άγαλμα της θεάς Αθηνάς που ανακαλύφθηκε στην Λαοδίκεια. [Credit: Τουρκικό Υπουργείο Πολιτισμού] Ο Τούρκος υπουργός Πολιτι...

Λεπτομέρεια από το άγαλμα της θεάς Αθηνάς που ανακαλύφθηκε στην Λαοδίκεια. [Credit: Τουρκικό Υπουργείο Πολιτισμού]

Ο Τούρκος υπουργός Πολιτισμού και Τουρισμού, Mehmet Nuri Ersoy, ανακοίνωσε την ανακάλυψη ενός γλυπτού της θεάς Αθηνάς, μήκους περίπου δύο μέτρων, λαξευμένου σε λευκό μάρμαρο, κατά τη διάρκεια των ανασκαφικών εργασιών που πραγματοποιούνται στο κτίριο της σκηνής του δυτικού θεάτρου της αρχαίας ελληνικής πόλης Λαοδίκειας, που βρίσκεται στη σημερινή επαρχία Denizli της Τουρκίας.

Η ανακάλυψη έγινε στις 31 Μαρτίου, όταν αρχαιολόγοι που εργάζονταν στην εξωτερική πρόσοψη του κτιρίου της σκηνής βρήκαν το άγαλμα με την εμπρόσθια όψη προς τα κάτω μέσα σε ένα στρώμα από μπάζα.

Ο Ersoy μοιράστηκε την είδηση στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, τονίζοντας ότι οι εργασίες σε αυτόν τον χώρο συνεχίζουν να φέρνουν στο φως κειμήλια του παρελθόντος. Στο μήνυμά του, ο επικεφαλής του τμήματος πολιτισμού υπογράμμισε ότι το κτίριο όπου βρέθηκε το άγαλμα αποτελούσε το σκηνικό των ομηρικών ποιημάτων και ότι αυτή η νέα ανακάλυψη αποδεικνύει για άλλη μια φορά ότι το κτίριο λειτουργούσε στην αρχαιότητα ως κέντρο πολιτιστικής αφήγησης.

Σηκώνοντας το άγαλμα της θεάς Αθηνάς. 
[Credit: Τουρκικό Υπουργείο Πολιτισμού]

Το γλυπτό, το οποίο ανταποκρίνεται στο κλασικό ύφος της εποχής του αυτοκράτορα Αυγούστου —η βασιλεία του οποίου διήρκεσε από το 27 π.Χ. έως το 14 μ.Χ.— έχει τραβήξει την προσοχή των αρχαιολόγων λόγω της υψηλής καλλιτεχνικής του ποιότητας.

Η κεφαλή του αγάλματος της θεάς δεν έχει ακόμη εντοπιστεί. Το δυτικό θέατρο της Λαοδίκειας, η κατασκευή του οποίου χρονολογείται στον 2ο αιώνα π.Χ., διαθέτει μια τριώροφη αρχιτεκτονική δομή, με δεκαέξι κίονες διατεταγμένους σε κάθε επίπεδο. Μεταξύ αυτών των στηριγμάτων, αρχικά είχαν τοποθετηθεί αγάλματα που απεικόνιζαν θεότητες και ηγεμόνες, καθώς και γλυπτικές ομάδες που απεικόνιζαν αποσπάσματα από τα έπη που αποδίδονται στον Όμηρο.

Οι έρευνες που διεξήχθησαν κατά τα έτη 2024 και 2025 είχαν ήδη επιτρέψει την ανάσυρση πολυάριθμων μορφών που ανήκουν σε αυτό το διακοσμητικό πρόγραμμα. Μεταξύ των τεκμηριωμένων σκηνών περιλαμβάνονται το επεισόδιο της χώρας των Λαιστρυγόνων, η σπηλιά του Κύκλωπα Πολύφημου και το θαλάσσιο τέρας Σκύλλα, όλα σχετιζόμενα με το ταξίδι του Οδυσσέα προς την Ιθάκη, επιβεβαιώνοντας ότι το κτίριο δεν χρησιμοποιούνταν μόνο για θεατρικές παραστάσεις αλλά και για τη μετάδοση πολιτισμικών αφηγήσεων.

Το ακέφαλο άγαλμα της θεάς Αθηνάς.
[Credit: Τουρκικό Υπουργείο Πολιτισμού]

Το άγαλμα της Αθηνάς που ανακαλύφθηκε στέκεται πλέον πάνω σε κυκλική βάση, κατασκευασμένη έτσι ώστε να το βλέπει κανείς από μπροστά, γεγονός που επέτρεψε στους αρχαιολόγους να διαπιστώσουν ότι είχε σχεδιαστεί για να τοποθετηθεί ανάμεσα σε δύο κίονες, καθώς η πίσω πλευρά του ήταν πρόχειρα επεξεργασμένη, χωρίς το φινίρισμα της μπροστινής.

Η θεά απεικονίζεται να φοράει έναν αμάνικο πέπλο από λεπτό ύφασμα, καλυμμένο από μία χλαμύδα πάνω από το λαιμό της, και φέρει στο στήθος της μια αιγίδα διακοσμημένη με το κεφάλι της Μέδουσας και φίδια. Οι πτυχώσεις του ενδύματος και η ρεαλιστική απόδοση της υφής του υφάσματος καταδεικνύουν εξαιρετική γλυπτική δεξιοτεχνία, που αποδίδεται σε έναν εξαιρετικά ικανό τεχνίτη.

Οι αρχαιολόγοι που ανέλυσαν το έργο έχουν επισημάνει ότι η τυπολογία του, η οποία χαρακτηρίζεται από την παρουσία της χλαμύδας πάνω από το λαιμό, είναι μοναδική στο σύνολο των γνωστών απεικονίσεων της θεάς.

Laodikeia’da önemli bir keşfe daha imza attık!

Antik kentte yeni bir buluntu daha gün yüzüne çıktı... ⛏️

Laodikeia Batı Tiyatrosu’nda yürüttüğümüz çalışmalar, geçmişin izlerini gün yüzüne çıkarmayı sürdürüyor.

Sahne binasında, yaklaşık 2 metre uzunluğunda, beyaz mermerden… pic.twitter.com/fjGHyjSxxv

— Mehmet Nuri Ersoy (@MehmetNuriErsoy) April 23, 2026

Από την άποψη του καλλιτεχνικού ύφους, οι αρχαιολόγοι κατατάσσουν το έργο στο λεγόμενο πρώτο κλασικό ύφος της Αυγουστιανής περιόδου. Το ιστορικό πλαίσιο της Λαοδίκειας προσθέτει μια επιπλέον διάσταση στην ανακάλυψη. Κατά την αρχαιότητα, η πόλη αυτή εξελίχθηκε σε σημαντικό κέντρο κλωστοϋφαντουργίας και, στο πλαίσιο αυτό, η Αθηνά δεν τιμούταν κυρίως για την πολεμική της ιδιότητα, αλλά για τη σύνδεσή της με την υφαντουργία.

Υπάρχουν επιγραφές που τεκμηριώνουν τη διοργάνωση εορτών προς τιμήν της θεάς σε αυτή την πόλη, γεγονός που ενισχύει την ερμηνεία ότι το γλυπτό αποτελούσε μέρος ενός εικονογραφικού προγράμματος προσαρμοσμένου στα τοπικά χαρακτηριστικά της λατρείας.

Λεπτομέρεια του κεφαλιού της Μέδουσας στο στήθος του μαρμάρινου αγάλματος της θεάς Αθηνάς στη Λαοδίκεια. [Credit: AA]

Σύμφωνα με τις αρχαιολογικές αρχές, οι εργασίες αποκατάστασης στο κτίριο της σκηνής του Δυτικού Θεάτρου της Λαοδίκειας συνεχίζονται αδιάκοπα από τις αρχές του 2026. Ο υπουργός Ersoy ολοκλήρωσε την ανακοίνωσή του επαναλαμβάνοντας τη δέσμευση του υπουργείου να διαφυλάξει αυτή τη μοναδική κληρονομιά και να τη μεταδώσει στις μελλοντικές γενιές.

Πηγή: LBV Magazine