Πέμπτη, 5 Μαΐου 2016

Ήταν οι Ευρωπαίοι Βόρειοι, Ανατολικοί ή Δυτικοί;

Ήταν οι Ευρωπαίοι Βόρειοι, Ανατολικοί ή Δυτικοί;

Οι ευρωπαίοι πρόγονοί μας δεν ήταν γαλανοί και ξανθοί, δεν ήρθαν μόνο από την Ανατολή και  δεν άφησαν στο DNA μας πολλά στοιχεία από τους προγενέστερους Νεάντερνταλ. Μια νέα μελέτη, που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό Nature αποκαλύπτει άγνωστες γενετικές λεπτομέρειες για τους κατοίκους της Ευρώπης κατά την πρώιμη εποχή των παγετώνων. Τίτλος της μελέτης, «Η γενετική ιστορία της Εποχής των Παγετώνων της Ευρώπης».

Μέχρι τώρα, οι ανθρωπολόγοι, γενετιστές, αρχαιολόγοι και οι άλλοι ειδικοί επιστήμονες, είχαν στη διάθεσή τους μόλις τέσσερις σκελετούς από τη  Βόρεια Ευρώπη εκείνης της περιόδου από τους οποίους  μπορούσαν να πάρουν γενετικό υλικό. Πλέον, με νέες αρχαιολογικές ανακαλύψεις, κατάφεραν να αυξήσουν τα δείγματα σε 51 και από αυτά να φωτίσουν περί τα 40.000 χρόνια προϊστορίας.

Σύμφωνα με τους επιστήμονες, λοιπόν, οι Ευρωπαίοι εκείνης της εποχής (περίπου 47 έως εννέα  χιλιάδες χρόνια από σήμερα) είχαν σκούρο δέρμα και καστανά μάτια. Η «μετάλλαξη»  των γαλανών ματιών επιβεβαιώθηκε ότι εμφανίζεται περί το 14.000 πριν από τη χρονολογία μας ενώ το ανοιχτόχρωμο δέρμα εξαπλώθηκε στην ήπειρο γύρω στο 7.000 π.Χ.  Κατά μία θεωρία, τα γαλανά μάτια εμφανίσθηκαν στην βόρειο Ευρώπη ώστε να καταστούν οι φορείς τους άτομα επιλογής (πιο ελκυστικά δηλαδή). Η τωρινή μελέτη λέει ότι ήρθαν μαζί με τους μετανάστες που πέρασαν στα ευρωπαϊκά εδάφη μέσω Τουρκίας και Ελλάδας, με αρχικό τόπο εγκατάστασης την Ανατολή.

Ήταν οι Ευρωπαίοι Βόρειοι, Ανατολικοί ή Δυτικοί;

Στην ήπειρό μας υπήρχε ένας πληθυσμός  με Ωρινάκιο πολιτισμό- τον πολιτισμό που θεωρείται ο πρώτος του Homo Sapiens. Οι άνθρωποι  αυτού του πολιτισμού πιθανώς μετανάστευσαν στην Ευρώπη έχοντας ήδη καλλιεργήσει τον πολιτισμό τους πρώτα στην Ασία. Τα λίθινα εργαλεία τους ήταν λεπτοδουλεμένα και χρησιμοποιούσαν οστά και ελεφαντοστό για τη δημιουργία περιδέραιων. Οι διάφορες ομάδες Ευρωπαίων, κατάγονταν από αυτόν τον ενιαίο πληθυσμό, που κατοίκησε την ήπειρο από 37 χιλιάδες χρόνια πριν από τη χρονολογία μας.  

Στη συνέχεια εμφανίστηκαν ομάδες που ανήκαν στον πολιτισμό Gravettian και τους έκαναν να μετακινηθούν. Έπαιξαν ρόλο και οι παγετώνες που είχαν εξαπλωθεί στη σκανδιναβική χερσόνησο μέχρι και μέρος της Γαλλίας. Έτσι, οι νεοφερμένοι τους απώθησαν ανάμεσα στα 34 και 26 χιλιάδες χρόνια πριν από την εποχή μας, όπως λέει ο καθηγητής της Ιατρικής Σχολής του Χάρβαρντ Ντέιβιντ Ράιχ, εκ των συγγραφέων της μελέτης.  Ταυτοχρόνως, από την Ισπανία έχουμε τους ανθρώπους που ανήκουν στον μαγδαλένιο πολιτισμό, που είχε διαδοθεί στη Γαλλία, από τα Πυρηναία μέχρι τις βόρειες ακτές, και σε μεγάλο τμήμα της κεντρικής και της ανατολικής Ευρώπης (μέχρι την Πολωνία και την Ουκρανία). Στην Ιβηρική χερσόνησο ίχνη του βρέθηκαν μόνο στην περιοχή της Αστούριας και στην Καταλονία (βόρεια Ισπανία), ενώ απουσιάζουν τελείως από τις περιοχές προς τη Μεσόγειο.

Μερικές χιλιάδες χρόνια αργότερα, και συγκεκριμένα το 14.000 π.Χ. ήρθαν οι εξ Ανατολών πληθυσμοί, μέσω Καυκάσου, Τουρκίας και Ελλάδας. Συνέπεσαν με το τέλος της παγετώδους περιόδου (περί τα 12.000 χρόνια πριν από τη χρονολογία μας) και έτσι η εξάπλωσή τους υπήρξε πιο εύκολη. «Βλέπουμε πολλαπλές, τεράστιες μετακινήσεις ανθρώπων, που αντικαθιστούν προγενέστερους» λέει ο καθηγητής Ράιχ. Παρόλα αυτά οι επόμενες μετακινήσεις, από  7 έως το 5 χιλιάδες χρόνια π.Χ. ήταν εκείνες που μετέβαλαν δραστικά το γενετικό τοπίο στην Ευρώπη. Τότε εμφανίζεται και το ανοιχτόχρωμο δέρμα, μετά τα γαλάζια μάτια, που έρχεται μαζί με τους γεωργούς που μόλις έχουν φτάσει από τη Μέση Ανατολή.

Τα άτομα που ανήκαν στον Ωρινάκιο πολιτισμού είχαν μεγαλύτερη γενετική συγγένεια με τους Νεάντερνταλ, οι οποίοι κατοικούσαν την Ευρώπη πριν από εκείνα. Οι επιστήμονες θεωρούν πως το ποσοστό ήταν αρχικά περί το 5% και γρήγορα υποδιπλασιάστηκε, καθώς η Φύση, επενέβη ταχύτατα. Φαίνεται πως τα γονίδια του Νεάντερνταλ στην πραγματικότητα έβλαπταν τον Χόμο Σάπιενς και η φύση τα εξαφάνισε.

Σύμφωνα με παλαιότερη μελέτη του δρος Ράιχ και των συνεργατών του, οι Βορειοευρωπαίοι έλκουν περισσότερο την καταγωγή τους από τους ντόπιους κυνηγούς - συλλέκτες (το ποσοστό αγγίζει το 50% στη Βαλτική), ενώ οι Νοτιοευρωπαίοι περισσότερο από τους μετανάστες γεωργούς της Μέσης Ανατολής (στη Σαρδηνία το σχετικό ποσοστό φθάνει το 90%). Χάρη σε αυτούς τους ανατολίτες μετανάστες, που διέσχισαν τη Βαλκανική πριν από περίπου 7.500 χρόνια, η Ευρώπη γνώρισε την καλλιέργεια των φυτών και την εκτροφή των ζώων, οι οποίες είχαν αρχίσει στην περιοχή Συρίας-Ιράκ πριν από περίπου 11.500 χρόνια.


Πηγή: Αντ. Καρατάσου, Liberal





0 σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου